جمعى از نويسندگان

98

مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)

4 - احمد ابن محمد اردبيلى معروف به مقدس اردبيلى ( متوفاى 993 ) كه ضرب المثل زهد و تقوا بوده و در آراء فقهى از جمله اساطين اين علم محسوب مى گردد كه همواره آراء او مورد توجه بزرگان فقها بوده و هست . مرحوم محدث قمى در مورد او چنين نوشته است : « در مراتب علم و فضل و عبادت و زهد و كرامت و وثاقت و تقوى و ورع و جلالت به درجه اى رسيده است كه توصيف نشود و در قدس و تقوى به مرتبه اى رسيده است كه به او مثال زده شود و به راستى اشعه انوار جمال و پرتو حسن آن عالم مفضال چنان تجلى كرده است كه بر هيچ ديده اى پوشيده نيست . » 5 - سيد مهدى طباطبايى معروف به علامه بحرالعلوم ( متولد 1155 و متوفى 1212 ) . باز مرحوم محدث قمى چنين فرموده است : « جلالت شأن آن معظم بالاتر از آن است كه امثال من بتواند مدح او گويد چه بگويم در حق كسى كه به آن مرتبه رسيد كه شيخ فقيه اكبر جناب حاج شيخ جعفر نجفى ( كاشف الغطاء ) با آن همه فقاهت و زهادت و رياست پاك كند خاك نعلين او را به حنك عمامه خود چنان كه شيخ استاد در خاتمه مستدرك فرموده و به تواتر رسيده باشد تشرف او به ملاقات امام عصر عجل الله تعالى فرجه الشريف و مكرر نقل شده باشد كرامات باهره از او به حدى كه شيخ اعظم صاحب جواهر درباره او بنويسد صاحب الكرامات الباهرة و المعجزات القاهره . . . » « 1 » رساله اى معروف در سيروسلوك منسوب به علامه بحرالعلوم است . بنابر آنچه كه نقل شده مرحومآية الله سيد على قاضى طباطبايى عنايت خاصى به اين رساله داشته اند و بنابر آنچه از مرحوم علامه طباطبايى نقل شده است فرموده‌اند : « استاد بزرگ ما آيت الحق مرحوم حاج ميرزا على آقا قاضى رضوان الله عليه تمام اين رساله را به طور قطع و يقين از مرحوم سيد مهدى بحرالعلوم دانسته اند . » « 2 » 6 - ملا حسين قلى همدانى ( متولد 1239 و متوفى 1311 ه - ق ) بنابه نقلصاحب اعيان الشيعه در كربلا در حالى كه زائر امام حسين عليه السلام بود دنيا را وداع گفته است . سرسلسله سالكان متعبد و متشرع بزرگ و برجسته قرن اخير محسوب مىشود . صاحب اعيان الشيعه در باب مقام علمى و فقهى او چنين نوشته است : « كان فقيهاً اصوليا متكلما اخلاقيا الاهيا من الحكماء العرفاء السالكين مراقبا محاسبا لنفسه بعيدا عن الدنيا و اسبابها و الرياسات لم يتعرض للفتوى و لم يتصد للزعامة اقرأ فى الفقه و الاصول ما سمعه من استاده الشيخ مرتضى »

--> ( 1 ) - همان / 836 ( 2 ) - رساله سير و سلوك با مقدمه مرحوم آيه الله حاج سيد محمد حسين حسينى طهرانى / 15